Goedkoop is duurkoop.

Als (tweede) huisbezitter heeft u soms werkzaamheden of onderhoudsklussen die u niet zelf wilt of kunt uitvoeren.  Aannemers zijn in Frankrijk moeilijk te vinden: bijna allemaal hebben ze een volle agenda en mochten ze al beschikbaar zijn, zijn ze niet altijd goedkoop. U komt ze daarom de laatste jaren regelmatig tegen: arbeiders uit de voormalige Oostbloklanden die tegen een zeer laag uurloon “zwart” verbouwingen uitvoeren. Ook klusjesman-nen die “even een badkamertje doen” voor een zacht prijsje maar zonder officiële registratie, zijn tegenwoordig eerder regel dan uitzondering. En er zijn niet geregistreerde Nederlandse ‘bedrijfjes’ die goedkoop werken.

Zwart werken is broodroof voor officieel geregistreerde bedrijven. In de ogen van anderen is het een manier om de torenhoge sociale lasten en de TVA (taxe sur la valeur ajoutée, de Franse BTW) te ontlopen. Maar wat zijn de risico’s die zwart werken en het inhuren van een zwartwerker met zich meebrengen? Allereerst is er een grote “pakkans”. In Franse dorpjes is de gemeenschap hecht: er wordt veel met elkaar gepraat en iedereen weet alles van iedereen. De boetes zijn niet gering!

Mocht er zwart gewerkt worden dan wordt dit vrij snel doorgebrieft naar de Gendarmerie. Een speciaal bureau is opgericht die de bestrijding van zwartwerken op nationaal niveau coördineert : MILUTMO (mission de liaison interministérielle pour la lutte contre le travail clandestin, l’emploi non déclaré et le trafic de main-d’oeuvre). Ook op regionaal en plaatselijk niveau zijn de controlemaatregelen verstrekt.

De gekozen benadering is in de eerste plaats gebaseerd op wettelijke initiatieven en richt zich op repressie en op sancties voor het overtreden van de bestaande wetgeving. Er wordt daarbij niet alleen tegen de zwartwerker opgetreden, maar ook tegen de opdrachtgever, die geacht wordt van het zwartwerk te profiteren. Ook is er een dienstenbonregeling (cheque emploi service) ingesteld (zie verderop), om de melding van huishoudelijk werk te bevorderen. De belastingvoordelen voor het laten uitvoeren van reparaties aan woningen en het in dienst hebben van huishoudelijk personeel zijn verhoogd.

Tenslotte hebben de regering en sociale partners van bepaalde sectoren gezamenlijk voorlichtingscampagnes gestart, om het bewustzijn te verhogen voor de risico’s die men loopt als men van zwart werk gebruik maakt. Bovendien is een sociale dialoog op gang gekomen en is een overeenkomst gesloten tussen de sociale partners en het ministerie van arbeid. De gevolgen van een bedrijfsongeval kunnen verstrekkend zijn. De verzekering keert geen enkele schade uit in geval van zwart werken, dus de opdrachtgever en de zwartwerker draaien zelf voor de medische kosten op. En wat dacht u van de blijvende invaliditeit van een zwartwerker door een ongeval? De kosten zijn voor de personen zelf en de verzekering aanvaardt geen enkele aansprakelijkheid. En tot slot: het bevordert ons imago niet in de morvan.

Wit werken met Chèque Emploi.

Deze ‘werkchèque’ bestaat al geruime tijd en is een reuze handig betaalmiddel voor mensen (alleen particulieren, geen professionelen), die alleen maar af en toe een tuin- of klusjesman of werkster ‘wit’ willen inhuren voor minder dan 8 uur per week of voor een eenmalige klus. U heeft minder administratieve rompslomp (geen papieren voor belastingdienst of ziekenfonds in te vullen) en de werknemer(ster) is volledig verzekerd voor alle sociale lasten.

De chèques zijn verkrijgbaar bij alle banken en La Poste, Caisse d’Epargne of Trésor Public kantoren, waar u ook meer informatie kunt inwinnen. Het chequeboekje bestaat uit een cheque die u uitschrijft op naam van de werknemer voor het bedrag wat u van te voren heeft afgesproken. Deze cheque geeft u aan uw werknemer en wordt behandeld als een gewone cheque. Het daarop volgende formulier is het sociale gedeelte. U moet daar de naam van uw werknemer invullen, zijn nummer van de sécurité sociale, het aantal werkuren en het bedrag per uur hetgeen niet minder mag zijn dan het geldende SMIC (minimumloon). Dit formulier stopt u in bijgeleverde envelop. Enige tijd later ontvangt u een overzicht van de ingehouden sociale lasten en het bedrag dat zij automatisch van uw bankrekening zullen afschrijven. Aan het eind van het jaar ontvangt u een verklaring voor de belasting die u het recht geeft het genoemde bedrag van uw Franse inkomstenbelasting af te trekken. Betaalt u geen belasting in Frankrijk dan moet u zich wel realiseren dat u buiten de prijs van de chèque emploi later nog eens ongeveer hetzelfde bedrag aan sociale lasten moet betalen.

Deze regeling is ingesteld door het ministerie van werkgelegenheid en sociale zaken om het zwart werken tegen te gaan.

Voor meer informatie: www.ces.urssaf.fr

Met dank aan Hans de Graaf (Drop of stroopwafels)